Willibrord Huisman Homepage
www.willibrordhuisman.nl

Webstek

vuller
Blogjes:
- alles
- alleen onderwijs
- alleen koorwerk
- alleen kinderwerk
Onderwijsadvies
- adviseur
- toetstoetser 
- redacteur 
- elementen
- documenten
- papers
CompositiesNaar een submenu in deze website 
Proefschrift 
KvK 54336031 
Contact & colofon 

Elders

vuller
Passieproject 
Campuskoor 
Kinderkerk 
Villa Lundby
Laurion 
Verborgen sites 

Nostalgie

vuller
Huis van Huisman 1997
HomePage van Eva 
Muizenissen (column)
IOWO  
Studienet 2001Opent nieuw venster of nieuw tabblad 
Ou Online 1994Opent nieuw venster of nieuw tabblad 

 

Willibrord Huisman

Onderwijsadviseur, dirigent, componist, schrijver, bioloog.

Welkom!
U ziet mijn persoonlijke webstek met info over mij, over oud en nieuw werk, nieuws en suggesties, en links naar sites waar ik bij betrokken ben.
Suggesties: kijk ook eens naar...
Gedurfd megaproject: we schrijven een geheel nieuwe
passie. De lastpost, een veelstemmig verhaal
Goed onderwijsadvies gaat vanzelfsprekend over toetsing
Tientallen vrij beschikbare onderwijsadvieselementen
Campuskoor Veelstemmig, anders dan anders
Negen complete kerstspelen op de Kinderkerkwebsite
Oogopenende publicatie over didactische consistentie
A Short History of Life - blokfluitkwartet, 1996
Nostalgie: HomePage van Eva (om van op te fleuren)

 

1 november 2016

Tien jaar nieuwsbrieven

Ooit was ik onderwijstechnoloog en handig met computers. En ik schreef makkelijk. Dus werd ik bij IOWO al snel webmaster en initiator van de e-mail-nieuwsbrief; indertijd noodzakelijk om ons bedrijf goed te profileren in heel onderwijsland. De nieuwsbrief was meermalen de directe aanleiding voor nieuwe opdrachten.

Inmiddels zijn we de interne afdeling Onderwijsondersteuning en ligt de lat niet lager, maar wel anders. We zorgen dat de RU-docenten überhaupt weten dat we bestaan. Vertellen wat we doen, wie we zijn, en wat voor activiteiten we bieden. 

En na een paar jaar werkt het. Alle RU-docenten-in-brede-zin ontvangen de nieuwsbrief en maar liefst 50% leest hem ook nog, inclusief vervolgbezoek aan onze website. En aan ons zelf.

Maar nu laat ik website en nieuwsbrief graag aan collega's over. Einde van een tijdperk!

Statistieken van de editie oktober 2016
De helft van de ontvangers opende de laatste nieuwsbrief; daarvan openen de meesten hem later nog een of twee keer.

18 oktober 2016

Betoverende harpiste

Als koordirigent kom je nog eens ergens. Vandaag was ik bij multitalent Judith Campman, student Kunstbeleid, regelneef in talloze besturen en commissies, en vooral bekend als harpiste.

Ze speelt op de dodenherdenking van de universiteit, waar ook het Campuskoor zingt. Wellicht konden we iets combineren, zo was het idee. Het wordt het aangrijpende "Wat ik gewild heb" van Antoine Oomen, op de al even aangrijpende tekst van Huub Oosterhuis.

Alleen al het van dichtbij horen van een harp vergeet je nooit. Werkelijk een betoverend instrument. En Judith zingt er dan nog moeiteloos een koorstem doorheen, opdat we een idee krijgen hoe het gaat klinken. Nou, aangrijpend, reken daar maar op.

Judith Campman Harp, klik voor vergroting

25 september 2016

Vijg voor nieuwe HAN-pastor

Er komt veel bijzonders samen. 1) Er zijn duidelijke plannen zijn om de passie De lastpost op de HAN uit te voeren; 2) Eva Martens, oud-koorlid, wordt aangesteld als pastor van de HAN-studenten; en 3) ze vraagt mij een lied te schrijven voor het Campuskoor, voor in haar installatieviering. En het gaat over het verhaal van Zacheüs - dat ik 4) als klein kind het mooiste bijbelverhaal vond.

Zacheüs was klein en durfde niet voor te dringen. Hij klom in een vijgenboom. Als graaiende belastinginner werd hij veracht - dat alles volgens de evangelist Lucas. Totdat Jezus uitgerekend bij hem ging eten.

In Eva's liedtekst bespot Zacheüs zichzelf: "vijg, ekster, kakkerlak, minder dan een mier". Ik heb er de scheldwoorden van de menigte van gemaakt; daarop heb ik het lied gebouwd; met een slot dat door de gemeente meegezongen wordt. Het werkte! Twee keer gezongen zelfs, tijdens de dienst.

Vijg in boom (van vijg.nl)

26 augustus 2016

Studentassistentencursus

Of ik een collega wilde vervangen bij het leiden van een cursus voor studentassistenten. Zoiets had ik nog nooit gedaan! Over lastige situaties bij het begeleiden van studenten die maar een paar jaar jonger zijn dan jezelf. Over omgaan met interculturele misverstanden. Over je positie vinden ergens tussen student en practicumleider. Heel iets anders dan doelen formuleren, toetskwaliteit beoordelen, rubrics inzetten.

Gelukkig ben ik zelf ook nog studentassistent geweest - zonder cursus - en kon ik me die situatie nog goed voor de geest halen. Wat was het leuk om te doen. Niet alleen voor mij, ook voor hen. En nuttig. Een pluim voor de faculteit NWI, die alle studentassistenten zo'n cursus biedt. En ze komen ook allemaal. Bravo!

Lastige situaties behandelen in subgroepjes
Practicumassistenten Moleculaire Wetenschappen oefenen lastige situaties. Eén speelt een student, één de assistent, één observeert, en dan nabespreken en rouleren.

5 August 2016

How to Become an Excellent Lecturer

Wie had dat gedacht. We - dat is de afdeling Onderwijsondersteuning - deden mee met de Radboud Summer School; en zowaar schreven zich twaalf cursisten in van over de hele wereld, precies wat we gehoopt hadden.

En wat we gevreesd hadden gebeurde ook: een voor mij geheel onbegrijpelijke crisis rond de participatie van één van de cursisten, meteen al op de ochtend van de eerste dag. Pas laat in de middag kwam het weer goed - en de volgende dag deed hij actief mee en had voortdurend een constructieve inbreng.

Gelukkig gebeurde ook wat we bedoeld hadden: een voortdurende wisselwerking tussen de cursisten op grond van hun eigen ervaringen en hun verschillende culturele achtergronden - om op die manier met een veel rijkere visie op docentschap naar huis te kunnen gaan.

En: erg tevreden cursisten. Volgend jaar doen Garine en ik het opnieuw!

Participants of Summer Course 2016
Course participants and course leaders of the Radboud Summer School course How to Become an Excellent Lecturer, 2016.
Rechtsachter: course leaders Sven VrinsNaar pagina elders in nieuw venster, Noël VergunstNaar pagina elders in nieuw venster, mijzelf, en op de voorgrond Garine ApikianNaar pagina elders in nieuw venster .

28 juni 2016

Dekoor-repetitie: buitenkans

Normaliter wil een koor geen pottekijkers bij een repetitie. Maar dochter Eva regelde een uitzondering voor me: ik mocht zomaar een hele avond meekijken, met de partituren in mijn hand gedrukt. Bij Dekoor, een van de beste studentenkoren van Nederland, zoniet wereldwijd. Ze oefenden voor hun optreden op Sziget.

Ik heb veel gezien, geleerd en genoten. Dank, DeKoor!

DeKoor in actie vanuit observatieperspectief
Dekoor: 32 zangers, dirigent, combo. Solisten zingen versterkt. Pop, jazz, en dat dan zeer close harmony. Technisch perfect, vol energie, aanstekelijk. Zelfs als je - zoals ik - niet van pop of jazz houdt.

13 mei 2016

Over de liefde

Over twee weken is het Roze Week, met daaraan voorafgaand de Roze Viering in de Studentenkerk.

Dit jaar gaat Frits Hendriks voor, en hij noemt de viering Over de liefde, naar het gedicht dat hij voor de gelegenheid schreef, en dat ik vervolgens op zijn verzoek op muziek zette, voor het Huygenskoor, dat het in die viering zal komen zingen.

Geen kleinigheid, zo'n broos onderwerp, in een kerkdienst. Ik heb geprobeerd er een teder lied van te maken. Godzijdank zingt het Huygenskoor het nog veel tederder dan ik had durven hopen. Een hele eer, als er zoiets gebeurt met je noten.

Het zal een mooi contrast maken met het bruiloftslied dat het Campuskoor komt zingen, en het Kyrie door het zondagse koor. Wees er!

Snapshot uit video
Huygenskoor zingt Over de liefde, onder leiding van Nora Locht.
Roze Viering "Over de liefde", 29 mei 2016, Studentenkerk.R

21 maart 2016

De passie en de slinger

Opnieuw bezorg ik met hart en ziel De lastpost. Twee keer dit jaar!

Gisteren was de uitvoering in de Ontmoetingskerk. Toen we De lastpost schreven was meteen al het idee: ook een gemeente of parochie zou dit moeten kunnen uitvoeren. De Ontmoetingskerk durfde het aan, samen met het Campuskoor en het Huygenskoor. Maar liefst zeven koren, acteurs, en een indrukwekkende verzameling hard werkende ondersteuners, en niet te vergeten het publiek, hebben er een prachtige en waardige passie van gemaakt.

En dan, aanstaande donderdag, de uitvoering op de campus. Ditmaal in het Huygensgebouw. Daar hangt de slinger van Foucault, die niets met die passie te maken heeft, maar wel erg fascinerend is, en die door Eva in de poster verwerkt is. Bij de generale hadden we een magisch moment: het licht viel uit en de enige plaats waar nog een beetje licht was, was de slingertafel. En dan zingen!

Foto Bart Notelaers
Magisch repetitiemoment: Campuskoor en Huygenskoor zingen rond de slinger in een donker Huygensgebouw. Foto door Bart Notelaers.
Zie de slinger slingeren (en aantonen dat de aarde draait).

11 december 2015

Tot de zes ons scheidt

U kent het wel. Een student is eigenlijk niet in staat een afstudeerscriptie op het vereiste niveau te schrijven. En u blijft maar begeleiden, totdat het, uiteindelijk, wel voldoende is.

Dat doet op veel manieren pijn. Is het echt voldoende? Kan uw opleiding dat verantwoorden? En zo ja, wiens werk is het eigenlijk - van de student of van de begeleider?

Maar ja, je moet wel. Je laat een student niet vallen, na drie jaar.

Met collega Oliva Peeters verzorgde ik vorige maand een seminar over deze genadezesjes. Eerst even over die 'pijn' - ook van de student - en dan over de 'therapie'.

De therapie die ik presenteerde is eigenlijk best simpel: maak één beoordelingsschema dat door iedereen gebruikt wordt, en laat de studenten van begin af aan scripties schrijven, in steeds complexere vorm, en beoordeel telkens met dat ene schema.

We vroegen het aan de deelnemers. Is dit haalbaar in een 'gewone' bacheloropleiding? Sommigen vonden van wel, voor anderen was het nog een flinke brug te ver. Er is nog een hoop te doen!

  • Bestudeer de PPT van het seminar
    (ik hoop binnenkort een versie met toelichting te maken)
  • Lees de seminarbeschrijvingNaar pagina elders in nieuw venster
  • Dat schema, maak dat in de vorm van een Naar een positie verderop in deze webpagina rubric.
Ideaalschema (in de ppt is deze geanimeerd)
Basisschema om te voorkomen dat pas aan het eind van de bachelorfase blijkt dat een student niet in staat is een voldoende afstudeerwerk te schrijven. Ingrediënten:
1) Als het uiteindelijk gaat om die scriptie, laat studenten dan ook van begin af aan substantieel werken aan scripties.
2) Zorg dat studenten, begeleiders en beoordelaars van begin af aan begrijpen waar een scriptie aan moet voldoen (= maak een rubric).
3) Beoordeel van begin af aan vooral de scripties, in plaats van losstaande kennisreproductie, en baseer daar het studieadvies op.  

27 november 2015

Repeteren in de cloud

Vijf jaar geleden wees een van de studenten uit m'n koor me op Noteflight. Op het oog het zoveelste partituurprogramma, maar met één groot verschil: het werkt in de cloud, op elke computer. Je hoeft niets te installeren, en wie andermans partituren wil zien en horen hoeft slechts de link te hebben.

Het leidt tot een andere manier van repeteren. De koorleden oefenen buiten repetitietijd niet van papier, maar door de online partituur te openen, lezen, en afspelen, liefst zelf meezingend.

Ik maak ook oefenpartituren: een kopie van de gewone partituur, maar dan met een verschoven balans waardoor bijvoorbeeld de tenorpartij extra luid klinkt en de andere partijen zacht.

Bekijk het maar eens:

Klik voor vergroting
Als je wél de link hebt ontvangen maar géén account hebt, heb je ruime mogelijkheden om de partituur selectief af te spelen.

8 oktober 2015

Niet zomaar een toetsteam

Anderhalf jaar geleden kwam er schot in: we gingen fundamenteel nieuwe curricula ontwerpen voor de opleidingen Geneeskunde en Biomedische Wetenschappen van de Radboud Universiteit.

Zelfstandig lerende studenten, zelfsturend in een flexibel curriculum: hoe voorkom je dat die verdwalen? Door ze goede middelen in handen te geven om te bepalen waar ze zijn en waar ze heen willen.

Zulke middelen heten toetsen.

De medische faculteit vroeg mij erbij, in het toetsteam, onder leiding van Marc Vorstenbosch en Mieke Latijnhouwers. Samen ideeën ontwikkelen over de rol van toetsing in de nieuwe opleidingen, voorstellen doen, ze uitwerken tot hulpmiddelen voor ontwikkelteams, cursussen opzetten. Inspirerende vergaderingen met veel wikken en wegen, altijd leidend tot producten waar de ontwikkelaars mee aan de slag konden.

Ik had een keer of wat de prettige taak zulke producten uit te werken. De drie mooiste:

Downloaden & gebruiken? Graag! Reacties? Nog grager!

Toetsteam peinst zeer diep over de nieuwe longitudinale toets.
V.l.n.r. Thom Oostendorp, Marc Vorstenbosch, Willibrord Huisman, Michiel Kornelissen, Mieke Latijnhouwers.
Niet op de foto: Ron Leunissen, Jitske Aben, Giel Bosman.

29 september 2015

Geboortekaartje zingen

Campuskoor Veelstemmig heeft er zomaar een nieuw koorlid bij: Mees. We kregen het geboortekaartje, met een mooi gedicht.

En hoe ga je dan op kraamvisite, als koor? Door het geboortekaartje te zingen!

Een miniatuurtje voor driestemmig koor a capella.

Moeder Inge en vader Jannes glunderden.

Zie, lees, hoor en zing Mees.

En daarna natuurlijk: Lang zullen ze leven.

En na het zingen beschuit met meesjes eten.

31 augustus 2015

Canon in de bovenkwint

Canon, dat betekent regel. Je zingt samen een liedje, maar dan met speciale regels. De bekendste is: zing hetzelfde, maar begin na elkaar, op het goede moment, en ga door. Vader Jacob, bijvoorbeeld.

Canons zijn prettig als inzingoefening in de koorrepetitie. De koorleden leren ze snel uit het hoofd en daarna kun je gaan variëren met tempo, dynamiek, expressie, plaats, beweging, noem maar op.

Maar één ding zat me nooit lekker: sopranen en tenoren zingen graag hoog, alten en bassen laag. Zijn er geen canons waar dat mee kan? Dus met een extra regel sopranen en tenoren vijf tonen hoger?

Het kostte me drie dagen om er een te maken. Het kostte het koor drie minuten om 'm in te studeren. En daarna: zingen maar. Zeer tevreden koorleden. En zoveel interessanter dan een gewone canon.

Zie, hoor en zing Clamavi - canon in de bovenkwint, voor koor SATB.

Leer eerst allemaal de 8 maten van de bassen uit je hoofd.
Laat de sopranen en de tenoren een kwint hoger zingen.
Zet op het goede moment op de goede hoogte in.
Blijf herhalen naar believen.
Stop als de bassen aan het eind zijn.

14 augustus 2015

BKO-cursus opnieuw uitgedacht

Inmiddels begeleid ik bijna 4 jaar de BKO-cursus over toetsing. Die is in 2004 door Riekje de Jong en collega's opgezet. Dankzij de uitgekiende Naar een positie verderop in deze webpagina peerreviewopdrachten loopt de cursus vrijwel vanzelf: je ziet de cursisten hard werken en veel leren in de forums. In de bijeenkomsten bespreken we vervolgens de extra onderwerpen die door de cursisten worden aangedragen.

Maar na tien jaar begon de inhoud te kraken. De oude cursus was vooral gericht op de relatie tussen doelen en toetsen. Indertijd waren veel cursusdoelformuleringen nog écht slecht, zo ze er al waren; en de toetsing stond er vrijwel los van. Dat is nu in de meeste opleidingen flink verbeterd.

Tijd voor een nieuwe aanpak - meer flexibiliteit - en een nieuwe inhoud. De cursus gaat nu uit van de vijf functies van toetsing. Met alleen een psychometrisch correcte, valide en betrouwbare toets ben je er nog lang niet. Hoe zit het met de richtende en bijsturende functie van toetsing? Wat doen we met de toetsanalyses? Staat het allemaal behoorlijk opgeschreven?

Ik heb het samengevat met het woord effectief. Vijf functies, vijf effecten. Zijn die allemaal te realiseren?

Schermafbeelding van webpagina met cursusbeschrijving
De cursusbeschrijving op de website www.ru.nl/oo/courses/bko6Naar pagina elders in nieuw venster

17 juni 2015

Groepswerk beoordelen, kan dat wel?

Als een student naar u toekomt en zegt "maar ik heb er erg hard aan gewerkt", geeft u dan een hoger cijfer? Vast niet.

Maar bij groepswerk is dat heel gewoon. De groep levert een prestatie, die prestatie wordt beoordeeld, en wie er harder aan gewerkt heeft krijgt een hoger cijfer. Om liftgedrag te voorkomen.

Goed beschouwd is dat een vreemde zaak. Een cijfer dient niet om iemand voor ijver te belonen, maar om diens individuele bekwaamheid aan te geven. Dat is iets heel anders.

Op verzoek van de Medische Faculteit verkenden Mieke Latijnhouwers en ik het probleem. Groepswerk is uitermate nuttig, vooral als afgestudeerden geacht worden om bewust en efficiënt in groepen te kunnen werken. Dat betekent dat dat getoetst moet worden. En dat betekent dat ze het moeten kunnen leren in hun opleiding. Het betekent zelfs, dat ze moeten leren om zichzelf en elkaar te beoordelen op hun functioneren in de groep.

Een heikele zaak, maar je ontkomt er niet aan, als je tenminste de studenten en hun eindkwalificaties serieus wilt nemen.

We schreven er een notitie over, vol adviezen voor docenten die deze weg in willen slaan. 

Zie element 68 Het beoordelen van formeel groepswerk.

Klik voor vergroting. Maar beter: open element 67
Analyse van doelen en toetsbaarheid van groepswerk.
Vaak wordt volstaan met het beoordelen van het eindproduct (A), stilzwijgend veronderstellend dat die beoordeling geldig is voor individuele bekwaamheid (D).
Maar eigenlijk gaat het om het bepalen van de individuele bekwaamheid tot samenwerken in een groep (C).

31 maart 2015

Concert flink anders dan anders

De passie die ik de afgelopen jaren met twee vrienden schreef, gaat opnieuw in concert. Maar niet een grootse première zoals vorig jaar, nee, meer gericht op de doelgroep. Dat zijn jongeren, met name de zangers zelf, maar ook het publiek. En die komen niet naar een traditioneel concert, en nog minder naar een kerk.

Op de kerstborrel ontstond het idee: waarom niet hier? In het hart van de campus, naast de eetzaal, direct na etenstijd, vrij rondlopen, veel te zien, te horen en te doen, gratis toegang, vooraf koffie, achteraf drankje.

Het idee was inspirerend genoeg om in drie maanden alles van de grond te krijgen. Komt het zien, horen, en meemaken, donderdag 2 april 19 uur.

Maar het idee is niet alleen inspirerend, het is ook wetenschappelijk onderbouwd. Dochter Eva bestudeerde op school al hoe het komt dat de klassieke traditie de jongeren niet meer bereikt, en wat je eraan zou kunnen doen. Inmiddels is ze aan de UU afgestudeerd op dit onderwerp en brengt ze het in de praktijk bij TivoliVredenburg, onder meer met het succesvolle programma Pieces of Tomorrow.

  • Bestel Eva's verhelderende scriptie
    Het klassieke concert herzien / een nieuwe klassieke concertpraktijk. Theorieën, strategieën en concepten van wetenschappers en Nederlandse muziekprogrammeurs.
  • Meer over Eva Huisman
  • Meer over Pieces of Tomorrow
  • Kom naar het concert De lastpost op de campus
    (of bekijk achteraf de video)
De trappenhal van het Erasmusgebouw, tamelijk onfotografeerbaar. Overmorgen staat het hier vol met zangers én publiek. Wie waar staat, en wie wat doet, dat verandert tijdens dit concert regelmatig.

28 februari 2015

Rubrics!

Menig docent, soms zelfs een student, heeft het magische woord al gehoord: rubrics. Het meervoud van rubric, beoordelingsvoorschrift, oorspronkelijk (en nog!) de rode letter waarmee de liturgische voorschriften in misboeken werden onderscheiden van de zwarte liturgische teksten.

Zo, daarmee is het woord verklaard. Maar wat is nou een rubric? En waarom zijn rubrics zo hot?

Wel, ze maken expliciet wat eerst impliciet was. Ze slaan de brug tussen beoordelen en leren. Ze worden gemaakt door docenten en studenten. Ze zijn veel concreter dan doelformuleringen. Ze geven narratieve feedback, ook als het om 500 studenten gaat. Ze zijn nooit af.

Enzovoorts.

Voor het mondeling tentamen Klinisch redeneren ontwikkelden we per ongeluk een rubric: het was eerst een lijst, toen bleek een tabel handiger, en zie! Inmiddels gaan we rubrics op veel groter schaal inzetten in de nieuwe opleidingen Geneeskunde en Biomedische wetenschappen. En mijn cursisten BKO, die willen er ook altijd meer over weten.

Zie en gebruik element 65 Richten en toetsen met rubrics.
Ik stel uw reacties zeer op prijs!

Klik voor vergroting. Maar beter: open de pdf
De rubric voor het beoordelen van het klinischredeneervermogen volgt de 4-tot-10 cijferschaal. Met ruimte voor extra feedback.

8 februari 2015

Toetsen, hou het zuiver!

Veel studenten weten niet beter: de begeleider beoordeelt. Logisch, want die ziet zowel je eindresultaat als je ontwikkeling.

Maar die rolvermenging zorgt voor problemen. Zo moet je, om te kunnen leren, vooral fouten kunnen maken en om hulp kunnen vragen. Durf je dat wel? Want datzelfde leerproces wordt ook beoordeeld. Vroeg je veel begeleiding? Maakte je veel fouten? Punt eraf!

Voor de beoordelaar/begeleider is het evenmin eenvoudig. Negeerde de student je begeleiding? Werkte je begeleiding averechts? Of droeg je zelf bij aan het eindproduct? Hoe verreken je dat?

Het lijkt een ontontwarbare kluwen, maar dat is het niet. Het helpt als je begeleiden duidelijk scheidt van beoordelen. Dat zijn twee verschillende functies, verschillende activiteiten en verschillende rollen, liefst zelfs verschillende personen. En als je ze dan toch wilt vermengen, schrijf op hoe je dat doet. En wel zo, dat de studenten het begrijpen.

Met dank aan het toetsteam van de Medische faculteit heb ik het in de afgelopen jaren redelijk helder gekregen. Het meeste zit in de powerpointschema's die ik ondermeer in de BKO-cursus Effectief toetsen en beoordelen gebruik.

Nu heb ik die schema's voorzien van commentaar. In de vorm van geeltjes: een soort zelfstudiemodule.

Zie element 67 Toetsing, terugkoppeling, beoordeling.

Klik voor vergroting. Maar beter: open element 67
Het schema voor beoordelende ('summatieve') toetsing.
Er is ook een schema voor educatieve ('formatieve') toetsing. Dat ziet er geheel anders uit, want het is ook iets heel anders.

13 januari 2015

Wat is eigenlijk de bedoeling?

Vijftien jaar geleden moest je op sommige faculteiten maar beter niet over leerdoelen beginnen. Later kregen docenten hun cursusbeschrijving niet in de database opgeslagen als het veldje 'leerdoelen' nog leeg was; er moest wat staan.

Maar inmiddels ziet iedereen wel in dat formeel onderwijs niet kan zonder expliciete doelen. Maar hoe expliciteer je die doelen? Is er een standaard recept?

Dat is er zeker: gebruik je gezond verstand. Een visie op leren, onderwijzen en toetsen helpt. Praten met collega's, werkveldvertegenwoordigers, en studenten helpt nog veel meer.

En taalvaardigheid. Want zelfs als je weet wat de doelen zijn is het nog ontzettend lastig om ze helder en bruikbaar te formuleren. Maar dat kun je ook omkeren: als je doelen kunt formuleren, is het gemakkelijker om de doelen te vinden.

U vindt praktische, soms eigenwijze, raad in onderwijsadvieselement 66 Doelen bepalen en beschrijven. Graag reacties!

Een taaladvies: werk met vaste doelen en wisselende voorloopzinnen, afhankelijk van de context waarin het doel benoemd wordt. Het helpt enorm.

26 december 2014

Studeren met de muis reloaded

In 1997 lanceerde de Open universiteit haar derde elektronische leeromgeving, onder de naam Studienet. Dat was wat, want een deel van de studenten én docenten kon toen nog nauwelijks met een computer overweg. En waar was dat Studienet eigenlijk goed voor?

Ik heb toen de (papieren) brochure 'Studeren met de muis' geschreven. Er zou ook een handleiding komen, maar al gauw werd duidelijk dat dat geen zin had: het moest een online practicum worden, gericht op effectief studeren met Studienet.

Zo is het practicum ontstaan; ik heb er twee jaar lang aan geschreven, tegelijk met veel toelichting en verbeteringen rond Studienet zelf.

Nu heb ik de kerstdagen doorgesleuteld en het allemaal na vijftien jaar weer online gezet; op een plek waar Google niet komt. Met de kern van het toenmalige Studienet erbij.

Het zijn 1100 webpagina's, dus u kunt prettig dwalen. En... probeer muisexamen B maar eens. Werken met vensters, wie kan dat nog in deze tijd?

De startpagina van Studeren met de muis. Studenten en docenten kwamen hier via hun persoonlijke werkplek op Studienet, wellicht na het lezen van de gedrukte introductie op Studienet.
Was je er eenmaal, dan kon je vrijelijk je gang gaan. De meesten begonnen bij een 'muisexamen': eerst kijken wat je kunt met Studienet, en daarna weet je wat je nog zou kunnen oefenen. 
Het werkte: de digibeten begonnen met examen A, de durfals met Q. Voor mijn latere docentencursus was het slagen voor muisexamen J een ingangseis. En er kwam een 'muisparcours' voor wie alles op volgorde wou zien.

23 november 2014

Puer natus - als een ezel?

Campuskoor Veelstemmig - groot geworden met een passie - wil nu kerstliedjes zingen. De bekende Britse natuurlijk, maar ook wel stukken waar wat aan te beleven valt; en niet te moeilijk.

Afijn, voor mij genoeg smoes en reden om weer zelf wat te gaan schrijven: een arrangement van Een kind geboren te Betlehem. Dat lied is zeker zeshonderd jaar oud. Een melodie die zo in elkaar steekt vereist respect. Zeven coupletten, hoe maak je daar een spannend stuk van voor een informeel studentenkoor? Wat werkt prettig op een repetitie? Kan een koor als een ezel zingen?

We gaan merken, de komende weken, of het gelukt is. Wie weet komt er wel een opname.

  • Bekijk, beluister en oefen de partituur
  • Download de partituur en voer 'm zelf uit (en stuur een opname)
  • Kijk ook naar z'n voorganger Naar een positie verderop in deze webpagina Maria die zoude naar Betlehem gaan
  • Campuskoor Veelstemmig was eerst het Lastpost-projectkoor

 

In 2007 tekende dochter Eva deze illustratie voor het Kinderkerk-kerstspel De wonderwol . Het moest er erg koud uitzien. Met volstrekt ongeschikte doeken. Opdat de kinderen, etc...

2 november 2014

De zwevende hemel

De kinderkerkgroep bestaat niet meer. Maar nu zijn het de studenten die elk jaar een kinderkerstspel uitvoeren. En zo hoort het! Vorig jaar met honderd kinderen, dat paste maar net.

Onder leiding van pastor Eva Martens hebben ze De zwevende hemel gekozen, een spel dat ik 8 jaar geleden schreef. Leuk!

Het spel knipoogt naar het toen net verschenen Google Earth. Alle kinderengelen zitten in een hemel die ze kunnen verplaatsen door gezamenlijk met hun vleugels te wapperen. Door het 'aardvenster' zien ze wat er gebeurt in de timmerwerkplaats, Nazerets dorpsplein, de herberg en het schuurtje. Engel Gabriël is helemaal verrukt van het Grote Plan Gods, maar criticus Lucifer ziet het helemaal mislopen. Uiteindelijk zorgen de kinderengelen dat het allemaal goed komt.

De zwevende hemel, 2006, met de beide engelen in debat. Achter Gabriël het 'aardvenster', een soort toneel op toneel. Rechts Lucifer.

9 september 2014

Weblectures, flippen die vanzelf?

Het leuke van het vakgebied Onderwijs & ICT is dat nieuwe ontwikkelingen vaak beginnen bij de oplossing van een probleem dat helemaal niet als probleem gevoeld wordt; en bovendien lost die oplossing dat probleem maar half op, en op den duur een boel andere juist wel.

Voor veel docenten was dat ooit e-mail, toen Powerpoint, later Blackboard, en nu 'Weblectures'. Plotseling wordt volautomatisch je college opgenomen en kun je het via Blackboard aan je studenten ter beschikking stellen. Daar zaten de meeste docenten echt niet op te wachten (de studenten wel).

Volgens het klassieke patroon substitutie - transitie - transformatie kunnen we verwachten dat de docenten hun eenmaal opgenomen colleges gaan verknippen, hermonteren, aanvullen, en als leermateriaal ('kennisclips') aan de studenten voorleggen terwijl de studenten de collegetijd besteden aan het werken met dat leermateriaal, eventueel onder begeleiding van de docent. Zo gaat dat. Een transformatie van het onderwijs ten gevolge van de substitutie van de hoorcollegezaal door video's.

Dat wordt met een mooi modewoord 'flippen' genoemd. Sommige docenten flipten hun onderwijs al jaren geleden, voor anderen ligt het ver achter de horizon. Op de Radboud Universiteit wordt de weblecturevoorziening nu systematisch ingevoerd. We gaan het meemaken!

Schema over social tagging, uit de zelfstudiepowerpoint
In 2012 schreven Frans Janssen en ik een beleidsnotititie over de invoering van Weblectures aan de Radboud Universiteit. De notitie bevatte een overzichtstabel van vormen en functies van video in het hoger onderwijs, en verwees naar een powerpoint die ik voor de commissie samenstelde.
Zie de tabel en de powerpoint, in onderwijsadvieselement 16.

23 augustus 2014

Tien jaar peer review in good old Blackboard

We hebben er geen taart op aangesneden, maar het had best gekund. Tien jaar geleden bespraken Bea Edlinger en ik de inrichting van de nieuwe BKO-cursussen voor docenten. Er waren alom agendaproblemen te verwachten, dus we kwamen al gauw op: bijeenkomsten alleen indien strikt nodig. Maar hoe moest dan de rest van het werk plaatsvinden?

Op de Open universiteit had ik gezien hoe heilzaam online contact tussen studenten kan werken, en hoe effectief dat kan zijn als het goed opgezet wordt. Laat ze zelfstudieopdrachten maken en de resultaten daarvan bespreken in forums; en de resultaten dáárvan misschien in een bijeenkomst.

Het leidde tot een opzet van onze BKO-cursussen die in tien jaar niet wezenlijk gewijzigd is. Aanvankelijk was nog een hele middag nodig om te leren werken met het toenmalige Blackboard; daarvan is nu alleen een (verplichte!) online opdracht over het nut van ordelijk forumwerk overgebleven.

Daarna loopt zo'n BKO-cursus vaak vanzelf; als begeleider sta je erbij en kijkt ernaar en knikt af en toe digitaal. Met vervolgens een bruisende bijeenkomst.

Cursisten reviewen elkaars werk in een Blackboardforum, 2004

11 augustus 2014

Zes jaar voortgangstoetsvoortgang

Voor de zesde keer help ik de Nederlandse KNO-artsen bij het ontwikkelen van een kennisvoortgangstoets. Aanvankelijk deed ik dat via IOWO, nu zelfstandig, via het Utrechtse Centrum voor Onderwijs en Leren, in samenwerking met ITS. Een fascinerende opdracht, die zich elk jaar grotendeels in de zomer afspeelt.

De toets meet het kennisniveau van KNO-artsen. Vooralsnog wordt de toets alleen afgelegd door assistenten in opleiding tot specialist (AIOS), maar het is alleszins denkbaar dat ook zittende artsen de toets gaan gebruiken om te zien in hoeverre ze op de hoogte blijven van het snel veranderende veld.

Bijzonder is, dat deze toets elk jaar opnieuw door achttien specialisten in de acht opleidingscentra wordt ontwikkeld. Geen toetsspecialisten, nee, KNO-specialisten. Hoe krijg je die zover dat ze ieder bijtijds, op afstand, acht adequate toetsvragen aanleveren? Dat vereist heldere instructie, kennis van zaken, begeleiding, soms ook tact en volharding.

Voilà mijn 'zomerwerk'. Eerst ging het via Blackboard, toen met een online systeem; maar inmiddels blijkt een weloverwogen Wordsjabloon de beste resultaten te geven. Het levert ieder jaar weer een mooie toets van 144 vragen die op acht plekken in het land online wordt afgenomen.

Piramide van Miller, met advies over toetsing; klik voor vergroting in nieuw venster
Beginners schrijven vaak meerkeuzevragen die naar losstaande feiten vragen. Helaas zegt de uitslag van de toets dan vooral iets over het vermogen kennis te reproduceren; maar dat willen we helemaal niet weten. We willen weten of iemand in een gegeven situatie de juiste kennis kan ophalen en correct kan inzetten.
Dat kan wel degelijk met meerkeuzevragen. De stam beschrijft dan een kleine casus. De kandidaat moet die casus analyseren en interpreteren, en vervolgens combineren met eigen parate kennis om het goede antwoord te vinden. Maal 144, binnen 3 uur.

25 juli 2014

Intriguingly weird

Welaan! Een blokfluitensemble van het Utrechts Centrum voor de Kunsten gaat mijn kwartet "A Short History of Life" uitvoeren. En, zo vertelt hun artistiek begeleider, Sascha Mommertz, en passant ook m'n eerste "Kwartet voor blokfluiten".

Dat is een hele eer, en bovendien een lang gekoesterde wens: dat ik de beide kwartetten eens zorgvuldig ingestudeerd uitgevoerd mag horen. En een repetitie bovendien. Zodra ik de uitvoeringsdatum weet zal ik dat hier natuurlijk luidkeels aankondigen.

Dit alles was een mooie aanleiding om de rubriek 'composities' eens te reorganiseren. Met een goed adres ook: www.willibrordhuisman.nl/composities. Een bonte verzameling, dat wel.

Voor "A Short History of Life", daterend uit 1996, ben ik in papieren mappen gaan zoeken. Ik vond een recensie die indertijd verschenen is in The Recorder Magazine. De auteur besluit met de kwalificatie 'an intriguingly weird composition'. Dat kan ik me voorstellen - al heb ik het kwartet nog nooit gehoord. Maar daar komt dus verandering in. En misschien wel een opname.

Thematische analyse van eigen werk, 1996
Teruggevonden: een thematische analyse, met kleurpotlood. De noten schreef ik toen al wel per computer: met een tekenpakket!

18 juli 2014

Dekoor: wereldkampioen jazz en pop

Als bescheiden sponsor, tevens vader van de voorzitster, ben ik best een beetje trots op Dekoor Close Harmony. Dit Utrechtse studentenkoor won op de World Choir Games opnieuw de eerste prijs in de categorieën jazz en pop. Gefeliciteerd!

Nu houd ik weinig van popmuziek en helemaal niet van jazz, maar toch. Ze zingen duizelingwekkende close harmony-arrangementen, en dat doen ze zowel virtuoos als perfect. Je weet niet wat je hoort; en: je weet niet wat je ziet. Uit hun 'show', geheel uit het hoofd gezongen, spat het enthousiasme.

Ze kunnen overigens méér dan close harmony. Twee keer hebben ze een uurtje repetitie besteed aan het instuderen en meteen voor de camera uitvoeren van liederen uit mijn passie De lastpost. Wel even andere muziek, maar het leverde meteen overtuigende opnames. De eerste (Die dag), nu 2000 keer bekeken, heeft een flinke duw gegeven aan het passieproject.

Dankjewel Dekoor! En ga zo door!


30 juni 2014

Goede 'e-learning' = goede toetsing

Zojuist heb ik een korte cursus afgerond, voor docenten van de universiteitsbibliotheek. Over het ontwerpen van online zelfstudiemodules. Die term 'online zelfstudiemodules' is, na lang zoeken, mijn antwoord op de verwerpelijke modeterm 'e-learning' en de stoffige term 'COO-programma'. Je moet, naar mijn idee, de dingen benoemen naar wat ze zijn.

Ik ontwerp die modules al zo'n 35 jaar, zo ben ik zelfs in het vak gerold. Maar een cursus verzorgen óver dat ontwerpen, dat had ik nog nooit gedaan.

Wat is nu kenmerkend voor een online zelfstudiemodule? Dat studenten die zelfstandig bestuderen. Liefst een grote doelgroep over langere tijd, want zo'n ding maken is duur. Die studenten verschillen onderling enorm, en het mooie van deze techniek is dat je daar rekening mee kunt houden. Maar de meeste modules doen dat nauwelijks: ze bieden een brok info, een simpel vraagje, meer info, etcetera. Eigenlijk geven ze heel ouderwets, docentgecentreerd, les.

Goede zelfstudiemodules werken andersom. Ze stellen vragen, de student antwoordt, en afhankelijk van dat antwoord komt er eventueel info, hulp, een vertakking, een verwijzing, noem maar op.

Kortom: de feedback is essentieel. En daarmee vallen goede online zelfstudiemodules samen met goede formatieve toetsen.

  • Blogje Naar een positie verderop in deze webpagina Paradigmawisseling
  • Blogje Naar een positie verderop in deze webpagina Antieke COO opgedoken
  • Column Studeren zonder muisNaar pagina elders in nieuw venster, 2000
  • Onderwijsadvieselement 28: Ontwerpen van online zelfstudiemodules
Klik voor vergroting in nieuw venster
Oud werk: het simulatieprogramma WASMEER, 1986, bevatte een zelfstudiemodule (een 'tutorial') als inleiding. In oude stijl: eerst informatie, dan een vraagje, en dan feedback. Dat doen we nu dus andersom. Moeilijker om te maken, maar veel effectiever.

7 juni 2014

Hartverwarmend huwelijkslied

Vandaag trouwden Eva en Remco. En niet zomaar; nee, in een dienst in de Studentenkerk. Eva zong vorig jaar mee met De lastpost, Remco is er de PR-functionaris; dus er was alle reden voor een goed lied.

Ze vroegen Frits Hendriks en mij om het lied te schrijven, en het koor van De lastpost én het vaste koor van de Studentenkerk én alle aanwezigen om het lied te zingen. En zo gebeurde.

Frits en ik gingen op theevisite bij het stel om te zien wat voor lied het moest worden. Lezingen: een fragment uit het Hooglied en het verhaal van de Emmaüsgangers. En ook: hoe kijken jullie zelf tegen jullie huwelijk aan? En tegen elkaar?

Frits maakte een schitterende tekst en ik heb die deels statig, deels vrolijk op muziek gezet. Helaas hebben we nog geen opname. Maar je kunt wel de tekst lezen en de partituur afspelen.


23 april 2014

Klare taal en rode woordjes

"Ze moeten dat gewoon kennen" en "daarop worden ze afgerekend" - twee uitspraken die veel docenten helemaal niet letterlijk zo bedoelen, maar wel uit gewoonte nog gebruiken. Bij mij gaan oranje waarschuwingslampjes knipperen als ik ze hoor, en rode als ik ze lees. Het zijn toch de studenten die hier studeren?

Ik raad docenten aan om letterlijk op hun woorden te passen. Dwing jezelf de woorden te gebruiken die passen bij je visie op leren en doceren, en je zult merken dat het veel makkelijker wordt om die visie ook uit te dragen en in je onderwijs te verwezenlijken.

Ze - die docenten - vroegen me die rode woordjes eens op te schrijven, op één A4'tje. Het paste net, met stiekem een A4'tje erbij voor de bijlagen. Klare taal in onderwijs. Verspreid de pdf gerust!


5 april 2014

Stilte hier, maar elders actie

Beschaamd verwaarloos ik deze webstek nu al anderhalf jaar. Gelukkig loopt mijn onderwijsadvieswerk vanzelf door; dat gaat zelfs almaar beter. Mijn werk aan de Radboud Universiteit is nog veel interessanter geworden nu ik bijdraag aan de omvangrijke herziening van de medische opleidingen; mijn algemenere advieswerk en de trainingen rondom toetsing, peer review en onderwijstechnologie loopt prima; en de opdrachtgevers voor wie ik als zelfstandige werk blijven van mijn diensten gebruik maken.

Waarom dan niks op deze website? Geen tijd.

Ik werk namelijk nogal bezield, zoniet bezeten, aan de nieuwe passie De lastpost, een veelstemmig verhaal; een project dat qua werk en betekenis voor mij vergelijkbaar is met mijn promotie. Ik ben er twee jaar geleden zelf aan begonnen, eerst als componist, al gauw ook lobbyist, daarna bovendien webredacteur en webmaster, toen ook de trotse dirigent van het bijbehorende studentenkoor - en dat allemaal als autodidact.

Het 'proefschrift' is grotendeels af: anderhalf uur muziek, twee centimeter koorpartituren, bonte website, vijf koren, zeventig zangers, grootse première.

Met dank aan alle mensen die zich voor dit project inzetten.

Wil je meer weten? Volgende week, 13 april 2014, is er een weergaloze première, kom daar, en bezoek nu de website www.delastpost.nl

Klik voor vergroting
Een gloednieuwe passie: nieuwe teksten, alledaags Nederlands, gebaseerd op het Matteüsevangelie, gericht op jongeren waarvan velen het lijdensverhaal niet kennen. Nieuwe 'modern-klassieke' muziek voor koor zonder begeleiding en zonder solisten. Voor concertante uitvoering én voor gebruik in liturgische context.
Vijf studentenkoren voeren de première uit, scènisch, grotendeels uit het hoofd zingend. Molenstraatkerk, 13 april 2014; reserveer snel.

13 november 2013

En plotseling weer op een gymnasium

Ik werd zelfstandig onderwijsadviseur om ook buiten de universitaire wereld te kunnen werken. Dat gaat prima, met al die mensen die ik in de loop van de tijd heb leren kennen.

Maar soms valt een opdracht zomaar uit de lucht. Ik werd gebeld door Hein Bierman, conrector onderwijs van het Stedelijk Gymnasium te Haarlem, met het verzoek of ik op 13 november een workshop op een studiedag kon leiden. Over functies en effecten van toetsing. Hij had me met Google gevonden en meende op grond van mijn website dat ik dat goed zou kunnen.

Ik nam aan dat het om een misverstand ging en waarschuwde: "Ik weet vrijwel niets van het voortgezet onderwijs". Maar dat was juist een pré. Het ging erom dat de docenten eens uitgedaagd werden buiten de vanzelfsprekende kaders te denken.

Ik werk meestal met plezier, maar deze workshop deed ik met enorm veel plezier. Het voelde als tijdreizen - ik heb zelf op een gymnasium gezeten. De sfeer kwam me vertrouwd voor: ambitie, uitdaging, en aandacht voor individuele talenten van de leerlingen. En een al even heterogene docentenpopulatie, waardoor mijn manier van workshop leiden prima uit de verf kwam. Want twintig docenten in een goed gesprek komen veel verder dan één prekende deskundige.

En leerzaam bovendien. De universiteiten kunnen heel wat van het voortgezet onderwijs leren.

Stedelijk Gymnasium Haarlem, midden in de stad, al zo'n 600 jaar.
De foto heb ik 'geleend' van de Haarlem Debating Society - een activiteit aldaar die door leerlingen georganiseerd wordt.

3 november 2013

Met de rug naar het koor

Het 'zondagse' koor van de Studentenkerk zat enige tijd zonder dirigent. Of ik twee maanden wilde invallen. Wel, ik voel me daar thuis, dus ik heb dat graag gedaan. Aanvankelijk onzeker, maar gaandeweg met gemak en plezier.

De diversiteit van de muziek, die beviel me wel. Hoewel: er waren ook stukken bij waarvan ik me werkelijk niet kan voorstellen waarom díe noten boven díe tekst gezet waren, of andersom. Het aantal lettergrepen klopte, dat was het zo'n beetje. En dan wordt het lastig: onbegrepen muziek overtuigend laten klinken. Toch doen!

Ik had ook een agenda, of een ideaal, hoe je het noemen wilt. Op zondag dient die muziek te werken, als een onderdeel van de liturgie die door iedereen gevierd wordt. Dus zijn er veel liederen die door de kerkgangers gezongen worden - en daar wilde ik extra aandacht aan besteden. Op de repetitie dirigeer ik het koor, op zondag de kerkgangers - met de rug naar het koor. Dat duurde ook een paar diensten, voor ik dat in de vingers had.

Maar het waren mooie repetities en fijne vieringen. Met de mooiste aan het eind: de belijdenis van twee studenten. Eén had als uitgangspunt van haar belijdenis het lied "Korn das in die Erde", dat ze van huis uit kende. In de Dorisch toonladder, zo mooi. En dan van harte gezongen door iedereen.

Dankjewel, Studentenkerk!

Klik voor vergroting in nieuw venster
Het vaste koor van de studentenkerk, hier nog met Jurriaan Schoffelen, die na vijftien jaar afscheid nam. Inmiddels heeft Sophia Brink het stokje overgenomen.

5 maart 2013

Concert: een gloednieuwe passie

Sinds een jaar schrijf ik samen met twee tekstschrijvers een compleet nieuwe passie. Een groot muziekstuk voor koor, waarin het lijdensverhaal wordt verteld. Maar niet zoals Bach het deed: wij schrijven voor studenten en andere graagzingende jongeren, waarvan velen het verhaal helemaal niet kennen.

Dat betekent: alles opnieuw bedenken; en tegelijkertijd recht doen aan de tekst van Matteüs en aan alles wat daarover bekend is. En ook: muziek die je graag zingt en die op de repetities al klinkt.

Inmiddels zijn zeven delen af (van de 25), er is een stichting opgericht, een website, commissies, een projectkoor, etcetera. En een titel: De lastpost, een veelstemmig verhaal.

En: binnenkort, 24 maart 2013, 15:30, Dominicuskerk: een concert waarin we die eerste delen uitvoeren. Dat wil je niet missen.

Zie de poster, bezoek www.delastpost.nl, lees en hoor alvast de muziek, reserveer plaatsen, en breng al je vrienden en familie mee. Welkom!

(Ah ja, en mijn 'zakenrelaties', die krijgen natuurlijk vrijkaartjes. Wat dacht je.)

Klik voor vergroting in nieuw venster
24 maart 2013: het projectkoor zingt de eerste zeven delen. Bekijk de videoreportage van het concert op de website van De lastpost.

1 maart 2013

Wentelend logo

Mijn 'eenmanszaak' heeft twee namen. Dat kon, zei de man van de Kamer van Koophandel; en meteen besloot ik dat ik daar gebruik van zou maken. Twee ogenschijnlijk totaal verschillende activiteiten: onderwijsadvies en werken met amateurkoren.

En: het gaat, het werkt. Het advieswerk geeft me de financiële ruimte om in mijn muziekwerk te investeren; en door het vele contact met studenten zie ik wat hen bezielt en bezorgt - wat dan weer mijn onderwijsadvies verrijkt.

En ook: ik krijg met gemak en plezier een kerk vol mensen aan het zingen; en met dezelfde energie leid ik een workshop voor docenten over toetskwaliteit. En nog een: of het nu gaat om een onderwijsontwerp of om een avondvullende passie: beide vereisen veel ambacht, maar ook creativiteit.

Wentelend logo: meteen al bedacht, pas onlangs gemaakt. Helaas werkt het niet op offertes en facturen - noch op papier, noch in pdf; daar staat het logo dan in de meest relevante stand.
Maar nu zie je het dan toch.

20 januari 2013

Tekstverberger

Af en toe ben ik weer onderwijstechnoloog: het onderwijs verder helpen met technologie.

Zo trof ik pas een docent die een eenvoudige meerkeuzetoets in twee versies tegelijk beheerde: één die bedoeld was om aan de studenten voor te leggen, en één voor hemzelf, met aantekeningen erin over de correcte antwoorden, bronnen, etcetera.

Nu is dat niet handig, twee versies; voor je het weet gaan die ongemerkt verschillen op plekken waar je denkt dat ze nog hetzelfde zijn.

En zo'n individuele docent heeft weinig aan een advies over een itembanksysteem, als dat er op zijn instelling nog niet is.

Maar zoiets kan toch prima met Word, bedacht ik? Vijftien jaar geleden heb ik dat eens uitgezocht. Dat heb ik nu opnieuw gedaan en nu heb ik het opgeschreven. Zoals het een onderwijstechnoloog betaamt: gemengd met adviezen.

Met een uitstapje over de onvindbare Word-functie om bestanden te versleutelen. Ook handig.

Download het bestand via Onderwijsadvies - documenten. Graag reacties!
Venster in Word waarin je het verbergen kunt regelen, klik voor vergroting

 28 december 2012

Niet met mirre, wierook, goud

Als kind vond ik het al raar: "Driekoningen, geef mij een nieuwe hoed!"

Als kinderkerkschrijver besloot ik, twaalf jaar geleden: ik schrijf zelf wel een liedje, dat wél ergens over gaat. Het werd Sjaloom, salem, saluu!, geschreven voor een kinderkerstspel, maar ook om ermee langs de deur te gaan. De 'u' in het liedje is naar keuze de pas bevallen maagd Maria, of degene die nietsvermoedend de deur open doet; om dan te smelten.

Dochter Eva en vriendinnen Suze en Sabine trokken de wijk door, heel slim met een stapeltje partituren, want iedereen wilde natuurlijk weten wat dat voor liedje was. Ze kwamen rijk thuis.

Afgelopen kerst speelden we in de Studentenkerk 'Koning zonder kroon', een spel dat van het liedje afgeleid is. Zeventig onderkoningen knipten ijverig stukken uit hun kroon om de drie koniningen te helpen. Ondertussen studeerden hun kamelen vrolijk het liedje in om het op reis te kunnen zingen, de ster achterna. Die wijst de weg, naar u!

Liedje luisteren, noten lezen, foto's kijken:
- Driekoningenliedje: Sjaloom, salem, saluu!;
- Fotoverslag van het driekoningenspel Koning zonder kroon;
- Driekoningenverhaal: Waarvoor komen jullie?
Drie koningen aan de deur, 2000
Drie koningen aan de deur, 6 januari 2001

 2 december 2012

De mis dirigeren met Basta

Vijf weken geleden vroeg Anna, uit Studentenkoor Hark!, me of ik niet kon invallen als dirigent van Basta. Basta is een van de koren van de Cenakelkerk. Oei! Kan ik dat wel? Anna vond van wel.

Spannend was het zeker: één repetitie en dan meteen de mis dirigeren. En een katholieke mis, dat gaat best wel anders dan een Studentenkerkdienst, qua koorzang. Er wordt heel veel gezongen, soms maar een paar woorden. Een paar keer begon het koor voordat ik doorhad dat ik iets moest aangeven...

Maar het ging wel goed, dus heb ik nog vier repetities en nog een mis gedirigeerd, met veel plezier. Basta zingt goed en Noud Smeets, de pianist/organist is onovertroffen; en ook het kerkvolk zong enthousiast mee zodra ik het zwaaiend vroeg. Lelijke muziek, gewone muziek, oude muziek; en... mooie, écht bijzondere muziek van Hanneke van der Grinten, de vaste dirigent.

Een inspirerende ervaring. Dankjewel, Basta!

Portretfoto van Basta na de mis

 12 november 2012

Tijdreizen: een naamveld uit Hamelen

En plotseling kreeg ik een prachtig boek toegezonden over de geschiedenis en cultuur van Velden. Waar had ik dat aan te danken? Aan mijn vader, Jan Huisman, hoogleraar Oudgermaanse talen. In 1965 schreef hij een artikel over de overeenkomst tussen plaatsnamen in de omgeving van Velden en plaatsnamen in de omgeving van Hamelen. Voor het Veldens boek had ik een kopie verzorgd, want het artikel is nergens meer te vinden.

Al scannend raakte ik gefascineerd door het onderwerp. Hamelen? Dat kennen we toch van het sprookje van de broers Grimm? Nu weet ik uit eigen ervaring dat je kinderen kunt betoveren met overtuigend blokfluitspel; met ratten heb ik het nooit geprobeerd. Maar er zit meer waarheid achter, zo blijkt.

In de dertiende eeuw heerste er rond Hamelen hongersnood en overbevolking; grote groepen mensen trokken weg uit de streek, naar gebieden die tot dan toe onontgonnen waren. Hun nieuwe nederzettingen noemden ze vaak naar de plaatsen waar ze vandaan kwamen. Zo ook in Noord-Limburg? Een verklaring voor de overeenkomst van maar liefst 19 plaatsnamen, zo stelde mijn vader.

Verder lezen:
- Wikipedia: de Duitse verschilt flink van de Nederlandse en de Engelse;
- J.A. Huisman, 1965, Migration zweier Namenfelder (PDF, 8MB);
- Veldens boek gepubliceerd; met dank aan Tom Doesborg.
Fragment uit artikel; klik voor vergroting in nieuw venster

1 november 2012

De lastpost, een stoutmoedig project

Stoutmoedig of overmoedig? We zijn inmiddels tien maanden bezig met het schrijven van een échte passie. Maar wel met een geheel nieuwe tekst, in modern Nederlands, gericht op jongeren van deze tijd, voor meerstemmig koor a capella, en dat dan weer conform het Matteüsevangelie.

We, dat zijn Hendrik Jan Bosman en Liesbeth Jansen, beiden theoloog en dichter; en ik, als amateurcomponist en voorlopig dirigent. Plus inmiddels een dertigtal anderen die meepraten, meedenken, meeorganiseren, besturen, zingen, tekenen, facebooken, etcetera.

We maken het zó, dat het zowel liturgisch kan worden gebruikt (in kerken, in de Goede Week) als in concertvorm kan worden uitgevoerd, zoals dat met Bachs Matthäus gebruikelijk is. Maar misschien zijn er ook wel creatievelingen die er scenische opvoeringen van maken.

Eerst maar eens schrijven; voorwaar geen sinecure; mijn schrijfsnelheid is gemiddeld één maat in 15 minuten. Maar toch: het grote raamwerk is er, en de eerste delen zijn klaar, en de zangers van het Lastpostkoor zijn er zeer over te spreken.

Als we zo door kunnen gaan betekent dit, dat het stuk in voorjaar 2014, misschien zelfs pas 2015, af zal zijn. In de tussentijd gaan we losse delen eruit uitvoeren. Studentenkoor Hark! beet het spits af, met de dodenherdenking op 5 november 2012.

- Kijk, luister op de website van De lastpost, een veelstemmig verhaal;
- Student of anderszins jongere die kan zingen? Doe mee met het Lastpostkoor;
- Like www.facebook.com/delastpost 
- En zegt het voort.
Logo van De lastpost, door Eva Huisman; klik voor blogje (in nieuw venster)
 

 20 oktober 2012

Toetsprogrammamatrijzen

Steeds meer mensen zien in dat studenten bewust en onbewust leren om hun tentamen te behalen. Dat is verstandig van ze, en er is ook niets mis mee, als dat tentamen maar toetst of zij werkelijk de doelen van het onderwijs bereikt hebben, en als die doelen maar leiden tot het bereiken van de eindkwalificaties.

Hoe krijg je een overzicht van een opleiding? Vroeger ging dat door de vakinhouden op te stapelen; maar daarmee heb je dus niet de kern te pakken. Kun je niet een overzicht maken van hoe al die cursusdoelen bijdragen aan de eindkwalificaties?

Ja, dat kan. Maar voor je het weet heb je dan een vrijblijvende tabel met kruisjes. Wat betekent zo'n kruisje dan eigenlijk? Waar is dat op gebaseerd?

Met wat puzzelen heb ik een halfkwantitatieve methode bedacht die als uitgangspunt heeft: het relatieve belang van een doel blijkt uitsluitend uit de mate waarin de toetsing van dat doel meeweegt in de eindbeoordeling.

Drie keer lezen die zin; het is geen eenvoudige materie. Het leidt tot een toetsprogrammamatrijs. Mooi idee, elegant, maar is het praktisch haalbaar? Het zal blijken, de komende jaren.

Download de laatste versie (pdf); graag reacties!
Deel van een voorbeeldtabel, klik voor vergroting

 24 augustus 2012

Antieke COO opgedoken

Zolder opgeruimd, en dan vind je nog eens wat. Een eindeloos formulier, nog bedrukt door een kettingprinter vanaf een mainframe waar toen al, in 1981, de studenten via een beeldschermterminal leerden van een tutorial.

Het heette computerondersteund onderwijs en ik had als studentassistent de taak om het programma inhoudelijk te verbeteren. Je kon er mooie dingen mee:

  • een stuk tekst presenteren met een open vraag,
  • de student typt een antwoord,
  • het programma analyseert dat en geeft specifieke feedback op dat antwoord,
  • de student krijgt nieuwe tekst plus vraag ook afhankelijk van eerdere antwoorden.

Zie dat maar eens te doen met een toetsprogramma van tegenwoordig. Maar ja, primitief ging het wel: er was veel te weinig ruimte voor variabelen. En dus schreef je: p wordt p-2048; zo kon je wel 16 variabelen in ééntje stoppen. Bitneuken heette dat.

Programmacodefragment; klik voor vergroting in nieuw venster

 1 augustus 2012

Wilhelmus, vierstemmig. En lang zllz leven.

Zie de foto: Hark! bewierookt de winnaars van het sporttoernooi met een stemmig, vierstemmig, Wilhelmus. Het werkt: ze houden eerbiedig hun hand op hun hart.

Het was toen nog een hele toer om aan de enige mooie zetting van het Wilhelmus te komen; maar dat is gelukt. Nu extra actueel omdat het Wilhelmus dat ze in London spelen zo lelijk is.

Dit jaar lauweren we opnieuw de winnaars. Ze krijgen na het Wilhelmus ook nog een vierstemmig Lang zullen ze leven.

Zing je ook in een koor? Lees, hoor en gebruik dan de partituren op de website van Hark!:

Augustus 2011: Hark bewierookt de winnaars met een Wilhelmus

 1 juli 2012

De Kunstgreep

Dertig jaar geleden startten we, vier Nijmeegse studenten, een blokfluitkwartet, dat zich speciaal zou toeleggen op eigentijdse blokfluitmuziek. Eigentijds betekende toen vaak: niet om aan te horen, zo nieuw. Om twee tonen tegelijk uit één blokfluit te halen, had je speciale grepen nodig. Vandaar onze naam: de Kunstgreep. We gaven concertjes en lieten zelfs een artistieke foto maken.

Nog altijd komen we af en toe bij elkaar en dan spelen we wat. De ambities zijn bijgesteld en de muziek is nu beter aan te horen, maar dat geldt voor alle muziek van tegenwoordig: de jaren zeventig zijn echt voorbij.

Onlangs vierde Frans het tienjarig bestaan van zijn Werk en Waarde (hij begeleidt hoogbegaafde volwassenen die begeleiding nodig hebben (en dat zijn er nogal wat)). Voor de gelegenheid schreef ik het blokfluittrio "Gaande de weg". Je kunt het lezen en horen, naast de twee eerdere stukken voor vier blokfluiten, op de pagina composities.

De Kunstgreep, 1985. Klik voor vergroting in nieuw venster.

 20 juni 2012

Paradigmawisseling

Of het advieswerk nu gaat over afstandsonderwijs, online samenwerking, verantwoorde toetsing, onderwijsefficiëntie of studiesucces: het kan pas werken als de betrokkenen loskomen van de oude, ingesleten, en onbewuste kijk op onderwijs waar we zo vertrouwd mee zijn.

Ik ben lang aan het zoeken geweest naar een begrijpelijke manier om het oude denken tegenover het huidige te zetten. Uiteindelijk kwam ik op leerstofgebaseerd onderwijs versus leerdoelgericht leren.

Het helpt echt. Aan de hand van die paar woorden kun je veel duidelijk maken. Soms gebruik ik een schema waarin ik het verder uitwerk: de lijn van ontwerpen loopt van boven naar beneden. Maar veel leuker is natuurlijk het rechterdeel open te laten en je cursisten dat zelf laten invullen en dan bespreken.

Oud en nieuw paradigma, klik voor vergroting
Dia uit de docentencursus BKO6 Doelen & toetsen

 24 mei 2012

Pinkstergeest

Op de rommelzolder van de Kinderkerkwebsite - nu 15 jaar oud - vind je nog eens wat.

Speciaal voor deze week: Pinksteren 2003, op z'n Kinderkerks. Ik had 20 minuten om het voor te bereiden en nam mee:

  • drie flesjes
  • een ventilator
  • stroken crepepapier
  • een oude Kinderbijbel
  • aan afdruk van Biblija.com

En zie wat een hoop zinnigs je daar mee doen kunt. "Ein Brausen vom Himmel als eines gewaltigen Windes", zo vertaalde Luther het. Wij maakten een Kinderkerkvertaling die vanzelf op je neerdaalt.


 20 april 2012

Goedemorgen, Mama!

Moederdag komt er weer aan. En wat wil je dan als kind? Een liedje zingen voor je moeder natuurlijk. Een mooier cadeau is er niet.

Voor dochters Judith en Eva schreef ik veertien jaar geleden zo'n liedje. Je zingt het bij het ontbijt-op-bed, met het ontbijtje in je hand.

Voor moeders die het meemaken is het wel oppassen geblazen: bij de laatste zin smelt je.

Vandaar: Moederdagliedje met smeltgarantie.

Probeer maar. De nichtjes Valérie en Eline zingen het voor je voor. 

Afbeelding van het YouTubefilmpje. Klik en je komt op de pagina waar het echt staat.

 12 april 2012

Weblectures, ze komen eraan

De Radboud Universiteit bezint zich op het invoeren van 'weblectures'. Daar verstaat niet iedereen hetzelfde onder: het kan variëren van een 'uitzending gemist' van hoorcolleges tot een systeem om onderling annotaties bij online video's te delen - gelijk de margenotities in middeleeuwse kloosterboeken.

In de commissie probeerde ik helderheid te verschaffen; en dan niet alleen met mijn powerpoints vol bewegende tekeningen, maar ook met echte voorbeelden. Hoe prettig dat ik een maand eerder zelf opgenomen was, met een behoorlijk geavanceerd systeem nog wel. Kon ik ervaring uit de eerste hand vertellen. Wel confronterend, om mezelf eens te zien zoals een ander me ziet. Sjonge.

Maar omdat-ie toch met google te vinden is, neem ik hier maar de link op, voor wie even kijken wil, of de knoppen proberen. De link brengt je middenin een nogal vraaggestuurde presentatie van SURFacademyworkshop. Met dank aan Chris Blom!


 30 maart 2012

Goede Vrijdag met soldaat en tuinaanleg

Topdrukte in de Studentenkerk. De studenten die het passieproject van 2013/2014 begeleiden, gaan ook bijdragen aan de komende viering van Goede Vrijdag. Iets heel bijzonders, want sommigen hebben nog nooit een viering in de Studentenkerk meegemaakt. We buigen ons over de teksten van Jesaja en Johannes. Hoe gaan we die lezen? Gaan we ook wat doen?

Gelukkig brengt de kinderpaasviering van paaszaterdag uitkomst. De nieuwe morgen breekt aan, middenin de kerk, in een tuin, die eerst dor en droog is, en die later gaat bloeien - doordat de kinderen bloemen maken. En die tuin, die maken we dan al tijdens de Goedevrijdagviering. Waar vervolgens Yentl doorheen gaat lopen, die als soldaat-bij-het-kruis Longinus' lied zingt, op tekst van Hendrik Jan Bosman.

En dan is het eerst nog palmpasen, met de welbekende intocht van de kinderen, met hun beste jassen op de vloer. En de klap op de vuurpijl is de paasviering 's nachts - niet in, maar wel rond de tuin vol bloemen. Welkom!

Studentenkerk, Erasmuslaan 9A:

  • Palmpasen: 1 april, 11 uur
  • Goedevrijdagviering: 6 april, 15 uur
  • Kinderpaasviering: 7 april, 19 uur
  • Paaswake: 7 april, 21:30

12 februari 2012

Hark! fluistert oorverdovend

Eva Martens, studente Theologie, ging voor in de dienst in de Studentenkerk. Preken over "God loven met muziek", hoe doe je dat? Je eigen koortje te hulp vragen, natuurlijk.

En zo gebeurde. Eva vroeg Hark! - geen kerkkoor, maar niet bang - om een nieuw lied te zingen tijdens haar preek. Ze maakte een eigen vertaling van Psalm 8: "Oorverdovend fluistert".

En ik schreef de noten.

Vierstemmig: vanwege de afwezigheid van alle tenoren is het gezet voor driestemmig vrouwen plus eenstemmig mannen. En "er mocht best lalala in zitten" vond Eva. Dat werd een glansrol voor de alten.

Zestien Harkers trotseerden spoorvertragingen, familieverplichtingen en studiedruk en verschenen op zondagochtend. Luister naar de opname, en word vrolijk.


27 januari 2012

Zelfstudiepowerpoints

Vorig jaar heb ik twee publicaties geschreven, die Bea en ik gisteren voor onze workshops op het opheffingscongres goed konden gebruiken.

Ze zijn geschreven in, schrik niet, PowerPoint, en bedoeld voor zelfstudie én voor gebruik in een interactieve workshop. Ja, je kunt veel met PowerPoint, als je het met fantasie gebruikt. (Een tekenende dochter helpt ook).

De twee publicaties zijn zowel qua vorm als qua inhoud voor veel docenten nogal oogopenend. Verbaas je over de vorm (dat gaat in drie minuten) of over de inhoud (dat vergt 20 minuten).

Afbeelding van een van de zelfstudiepowerpointdia's. Klik om de publicatie te bestuderen.

11 januari 2012

IOWO-opheffingscongres: komt allen!

In één jaar tijds is IOWO zich eerst meer op het HBO gaan richten, daarbij ingekrompen, bijna samengegaan met een ander instituut, twee maal verhuisd, en tenslotte opgesplitst en opgeheven, waarna de overgebleven adviseurs nu de RU-opleidingen gaan ondersteunen, en dat na een derde verhuizing.

Bij wijze van zwanenzang organiseren we een congres op donderdag 26 januari, vanaf 14 uur, voor al onze huidige en oude relaties, en alle onderwijsbelanghebbenden. Gisteren heb ik 3900 mailtjes verzonden, waarvan er inmiddels 1200 zijn geopend. De inschrijving loopt!

Zorg dat je erbij bent, desnoods alleen op de receptie - voor de onderwijsbeleidsactieve studenten een mooie gelegenheid om de fameuze IOWO-bitterballenborrel alsnog te vieren.

Zie de nieuwsbrief, volg de links en schrijf je in!

Ingekorte afbeelding van de nieuwsbrief. Klik om de nieuwsbrief te lezen, etc.

1 januari 2012

Trouwplannen? De boot in!

Laat ik beginnen met elke bezoeker van m'n webstek een voorspoedig 2012 te wensen. Dat al je goede voornemens mogen slagen, tenzij ze bij nader inzien niet zo goed waren.

Maar ik bedacht: misschien heb je wel trouwplannen, en wil je dat wel serieus maar niet te zwaar aanpakken. Nou, dan heb ik nog wel wat voor je: een vrolijk huwelijkslied, voor kerk én kroeg. Dat laatste was niet zo bedoeld, maar het gebeurde, dus het kan. De boot in, bij Marcus 6. Geschreven en via Internet ingestudeerd, in 2004, voor mijn neef en zijn vrouw.

(En nee, die foto, dat zijn zij niet, dat zijn mijn ouders, in 1949.)

Jan Huisman en Leny Simissen, 1949. Klik voor vergroting in nieuw venster.

22 december 2011

YouTubevenster op Betlehems veld

In 2007 al bedacht en gespeeld, dit jaar in de reprise: een kinderkerstspel waarin de ene herder uit het Boek leest, en de ander vervolgens zijn laptop openklapt en YouTubefilmpjes gaat kijken. Die spelen zich levensgroot af: engel verschijnt bij Maria, heraut kondigt volkstelling aan, Erwin Kroll verwacht extreme koude. Nou, wat moet je dan, als schaap? Wol brengen, natuurlijk!

Alle kinderen knippen een stuk uit hun schapenvacht, schrijven er een wolwensje bij, en gaan op weg. Zo zal het wel goed komen met de Koning van de Vrede!

Kom kijken en meedoen, zaterdag 24 december 19 uur, Studentenkerk, en wees op tijd. Of kijk naar de foto's uit 2007. Of luister naar het ozo zoete wiegeliedje.


20 december 2011

Maria, vierstemmig naar Betlehem

Curieus oud kerstliedje met betoverende melodie; ik heb het vierstemmig gezet voor Hark! dat optrad bij een Soeterbeecklezing over Kerst en kunst. Luister naar de menselijke zang - overtuigend maar het ging soms wel wat mis - en luister naar de computerlijke noten - foutloos maar zonder gevoel.

De laatste maten waren bij het schrijven een hele puzzel. Staat het lied in F mixolydisch of in Bes groot en hangt het op de kwint? Ik heb gekozen voor mixolydisch. Zo mooi.


6 december 2011

Google 'ns naar een plaatje van een poort

Jarenlang was het een raadsel waarom het kerstspel "Een poort voor de koning" op de kinderkerkwebsite veel vaker bezocht werd dan de andere kerstspelen. Totdat ik een nieuwe teller installeerde, die traceert waar de bezoekers vandaan komen. Wat bleek? Plaatjeszoekers!

Als je met Google afbeeldingen zoekt naar "poort", dan snap je hoe het komt. Je ziet allemaal foto's van antieke triomfbogen en pretentieuze tuinhekken. Maar er staat één rare tussen. Wat is dat? Klik! En meteen concludeert Google: dat zal dan wel echt een Belangrijke Poort zijn. Dus komt-ie vooraan. En dus... klik!

En zo komt elke verbaasde poortplaatjesklikker even in de statistieken van de kinderkerkwebsite terecht. Raadsel opgelost! Maar grappig blijft het wel.

Eva tekende de poort in 1998, toen ze 7 was. De bedoeling was dat het een Belangrijke Poort moest verbeelden, die iedereen wil zien, en die dan een beetje maf blijkt. Gelukt!

De poort uit het kinderkerstspel "Een poort voor de koning", Eva Huisman, 1998

1 december 2011

Kwetterlicht en warenwook

De webstekpagina 'composities' begint gestalte te krijgen. Een vreemde parade van muziek van de afgelopen twintig jaar: blokfluitkwartet, driekoningenliedje, lijdensverhaal, kinderpianoboekje, onderwijstechnologensatire.

Maar voor nu acuut relevant: twee- en driestemmige sinterklaasliedjes om de blits mee te maken bij je schoonfamilie.

Voor kinderschaar, moeder ad lib, en vader.

23 november 2011

IOWO wordt opgeheven

Per 1 januari 2012 houdt IOWO in zijn huidige vorm op te bestaan, zo hebben we het geformuleerd op de website. Een deel van het werk wordt voortgezet, een deel wordt netjes afgerond, een deel wordt voortaan niet meer gedaan. Jammer! 

Wat wordt mijn werk? We gaan zien...

Stukje van de website van IOWO

27 oktober 2011

Nieuwe webstek in aanbouw

Na jaren aarzelen heb ik dan de knoop doorgehakt: eindelijk een nieuwe persoonlijke website. De oude was dan wel ozo charmant, maar ook ozo verouderd. Niettemin is het beleid: geen dode links. Dus terwijl ik de nieuwe bouw blijft de oude online.

En verwacht nog niet teveel van de nieuwe webstek: opzet en tekst gaat even voor. Dus de afbeeldingen en opmaak even niet. Au, wat doet dat zeer. Geheel tegen mijn stijl.

Kijk over twee weken nog eens. Of: schrijf nu alvast een reactie.

Verbouwende webredacteur in toevallig de juiste kleuren
[...]
© Willibrord Huisman 1990-2016
Reacties? Vragen? Graag!
Multifunctionele webstek:
permanent in ontwikkeling,
altijd wel ergens verouderd,
sinds november 2011.